Διασχολικό πρόγραμμα τοπικής ιστορίας

Κυριακή, 21 Ιουλίου 2013

ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ ΚΑΛΑΜΙΑΣ: Σχέδιο εργασίας "Σαν την Καλαμιά στον κάμπο: η Καλαμιά χθες και σήμερα"


PROJECT:ΣΑΝ ΤΗΝ ΚΑΛΑΜΙΑ ΣΤΟΝ ΚΑΜΠΟ: ΗΚΑΛΑΜΙΑ ΧΘΕΣ ΚΑΙ ΣΗΜΕΡΑ


2/Θ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ ΚΑΛΑΜΙΑΣ
ΆΡΤΑΣ
ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΡΙΕΣ: ΣΑΜΑΡΑ ΒΑΣΙΛΙΚΗ
ΚΟΥΤΣΟΣΠΥΡΟΥ ΘΕΟΧΑΡΟΥΛΑ
ΣΧΟΛΙΚΟ ΈΤΟΣ: 2012 – 2013

         

ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ  ΣΧΕΔΙΟΥ  ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΓΙΑ ΤΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΕΝΝΟΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΧΑΡΤΟΓΡΑΦΗΣΗΣ

ΣΧΕΔΙΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ: ΣΑΝ ΤΗ ΚΑΛΑΜΙΑ ΣΤΟΝ ΚΑΜΠΟ (ΔΙΑΘΕΜΑΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ)

ΣΧΟΛΙΚΗ ΒΑΘΜΙΔΑ ΥΛΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΟΥ ΣΧΕΔΙΟΥ: ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ


                                                Οι φάσεις του παρόντος Σχεδίου Εργασίας ήταν οι παρακάτω:

 ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΩΝ

Α’ ΦΑΣΗ-ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΙΣΜΟΥ

  Αρχικά, χρησιμοποιήθηκε η μέθοδος του καταιγισμού ιδεών, δίνοντας τη λέξη Καλαμιά και ρωτώντας τα παιδιά τι υπάρχει στο χωριό τους και τι θα ήθελαν να μάθουν για αυτό. Με τις απαντήσεις των παιδιών δομήθηκε το Α Ιστόγραμμα(βλ. παρακάτω). Ύστερα, το Α Ιστόγραμμα συμπληρώθηκε από τα παιδιά, αφού πρώτα πραγματοποιήθηκε μια πρώτη επίσκεψη στο πεδίο – χωριό, όπου τα παιδιά κλήθηκαν να παρατηρήσουν τον περιβάλλοντα χώρο. Οι απαντήσεις των παιδιών, μετά την επίσκεψη στο πεδίο ήταν οι εξής:



 
 



Α ΙΣΤΟΓΡΑΜΜΑ





Β ΙΣΤΟΓΡΑΜΜΑ

            Στο Β ιστόγραμμα τα παιδιά προσέθεσαν - συγκεκριμενοποίησαν επιπλέον τις παρακάτω έννοιες – παρατηρήσεις προς διερεύνηση:





 
 



Β΄ΦΑΣΗ-ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ

  Στη  φάση αυτή τα παιδιά ρωτήθηκαν από πού μπορούν να πάρουν απαντήσεις για τις ερωτήσεις τους και τι μπορούν να κάνουν.  Οι απαντήσεις των παιδιών ήταν οι εξής:

Ø      Να διαβάσουν βιβλία.
Ø      Να ζωγραφίσουν.
Ø      Να δημιουργήσουν ιστορίες.
Ø      Να μάθουν ‘παρατηρώντας’ φωτογραφίες των γιαγιάδων και παππούδων.
Ø      Να κατασκευάσουν παραδοσιακά παιχνίδια.
Ø      Να παίξουν παραδοσιακά παιχνίδια
Ø      Να ντυθούν με παραδοσιακές στολές.
Ø       Να χορέψουν παραδοσιακούς χορούς.
Ø      Να τραγουδήσουν.
Ø      Να παρακολουθήσουν videos για την Καλαμιά.
Ø      Να πραγματοποιήσουν εκπαιδευτικές επισκέψεις.


Προγραμματισμός των επισκέψεων

 Ύστερα, έγινε η ενημέρωση των γονέων με μια αφίσα, στην οποία αναφερόταν ο τίτλος του Προγράμματος, η εξακτίνωση που έκαναν τα παιδιά για το τι ήθελαν να μάθουν για το χωριό τους, καθώς και η έκκλησή τους για βοήθεια στο παρόν Πρόγραμμα.
           




Γ’ ΦΑΣΗ ΥΛΟΠΟΙΗΣΗΣ

     Στη φάση αυτή υλοποιήθηκαν οι εκπαιδευτικές δραστηριότητες που εξυπηρετούν τους στόχους του σχεδίου εργασίας, όπως επίσης και οι διάφορες επισκέψεις.
Συγκεκριμένα, στη φάση αυτή έγινε από τις νηπιαγωγούς η θεματική κατηγοριοποίηση των παραμέτρων του project, με σκοπό την ευκολότερη επεξεργασία του. Συγκεκριμένα το θέμα ‘Καλαμιά’ χωρίστηκε στις εξής υποενότητες:
  

·         Επίσκεψη στο πεδίο: Ζωγράφισαν το τι είδαν στο χωριό τους μετά την πρώτη επίσκεψή τους σε αυτό.



    



  



·         Αγαπώ τον τόπο μου και προστατεύω τον πλανήτη μου (ανακύκλωση με αφορμή τον κάδο ανακύκλωσης έξω από το σχολείο, φωτοβολταϊκά με αφορμή ένα σπίτι απέναντι από το σχολείο που τα είχε).

·         Υπολογιστές: αναζήτηση πληροφοριών, ταινία ‘Ο Ψύλλος’ και ομαδική ζωγραφική στον υπολογιστή μετά την ταινία, χρήση scanner για σάρωση ζωγραφιών και φωτογραφιών, χρήση εκτυπωτή, videos για ζώα (άρμεγμα παραδοσιακό και σύγχρονο, ντοκιμαντέρ ΕΤ1 για αργαλειό), πληκτρολόγηση ονομάτων ζώων Καλαμιάς για δημιουργία σχετικού πίνακα αναφοράς, αναζήτηση φωτογραφιών στο internet με τα ζώα του χωριού τους και εκτύπωσή τους προκειμένου να δημιουργήσουν τα παιδιά ομαδικά το βιβλίο: Η διατροφή των ζώων του χωριού μου, δημιουργία ιστορίας από τα παιδιά με τίτλο ‘τα 2 αρνάκια’ με το πρόγραμμα movie maker. Η ιστορία που έφτιαξαν τα παιδιά αναρτήθηκε στο blog της Σχολικής Συμβούλου Προσχολικής Αγωγής, κ. Γκανιάτσα Δήμητρας στην εξής ηλεκτρονική διεύθυνση: http://dimitraganiatsa.blogspot.gr/2013/03/blog-post_21.html

     

·         Ενδυμασία – Παράδοση: φύλλα εργασίας για παραδοσιακές και σύγχρονες στολές, τα παιδιά ντύθηκαν και χόρεψαν με αυτές τις στολές, συμπλήρωσαν το σταυρόλεξο του τσολιά, ένωσαν όμοια τσαρούχια ανάλογα με τα ονόματά τους, ζωγράφισαν παραδοσιακές στολές με γεωμετρικά σχήματα, κατασκεύασαν μια παραδοσιακή ποδιά, κατασκεύασαν ένα πλεκτό με χαρτόνι και νήμα, αλλά και βιωματικά με το σώμα τους.


  






   





·         Σπίτια: Ζωγράφισαν το τι βλέπουν από το παράθυρο του σπιτιού τους, συμπλήρωσαν ένα κρυπτόλεξο για το σπίτι, έγινε συζήτηση για την εξέλιξη της κατοικίας στο χρόνο και για τους φυσικούς παράγοντες που την επηρεάζουν.

·         Σχολείο: Ζωγράφισαν το σχολείο τους, ανέφεραν τα προβλήματα της γειτονιάς τους γύρω από το σχολείο καθώς επίσης και το τι θα άλλαζαν στο σχολείο. Συγκεκριμένα, τα παιδιά είπαν τα εξής:
Θα άλλαζα στο σχολείο μου:
1.      Τη σκεπή, γιατί είναι παλιά.
2.      Τα παζλ, γιατί είναι παλιά και χαλασμένα.
3.      Το χορτάρι και θα έβαζα στη θέση του χώμα ή άμμο.
4.      Τις πέτρες και τις λακκούβες στην αυλή, που γεμίζουν με νερό, όταν βρέχει και δεν μπορώ να παίξω.
5.      Το χώρο που υπάρχει πίσω από το νηπιαγωγείο. Θα ήθελα να έχει δέντρα, πλαστική τσουλήθρα, κούνια, τραμπάλα και άμμο, για να μην χτυπάω.

·         Καταστήματα: φύλλο εργασίας για την εξέλιξη των καταστημάτων και των χώρων του χωριού (π.χ. αντιστοίχιση αλάνα – παιδική χαρά), φύλλο εργασία, όπου τα παιδιά καλούνται να κόψουν και να κολλήσουν μόνο τα καταστήματα του χωριού τους.

·         Οχήματα: Φύλλο εργασίας, όπου τα παιδιά κυκλώνουν μόνο τα οχήματα που βλέπουν στο χωριό τους. Συζήτηση για το τι μεταφέρουν (π.χ. φορτηγό: καλάμια, τρόφιμα, καρπούς,) αλλά και σε ποιες εργασίες χρησιμοποιούνται (π.χ τρακτέρ για όργωμα).

·         Ζώα: Τα σπίτια των ζώων του χωριού, ζωγραφίζουν ποια ζώα συναντούν σε αυτό, ενώνουν μαμάδες και παιδιά, ενώνουν κάθε ένα από τα ζώα του χωριού με το προϊόν που παράγει, χρωματίζουν μόνο τα ζώα που είναι χρήσιμα στον άνθρωπο, ενώνουν το σώμα κάθε ζώου με το υπόλοιπό του, κατασκευάζουν τα ζωάκια του χωριού τους με πηλό, φτιάχνουν ένα  βιβλίο διπλής εισόδου που αφορά στη διατροφή των ζώων του χωριού με εικόνες που έχουν διαλέξει τα ίδια και τις έχουν εκτυπώσει.

  




·         Επαγγέλματα: Ζωγραφίζουν το επάγγελμα που θα ήθελαν να κάνουν, φτιάχνουν ένα αλφαβητάρι των επαγγελμάτων, προσεγγίζουν φωνολογικά τα επαγγέλματα, όταν καλούνται να τα αντιστοιχίσουν με το όνομά τους, λαμβάνοντας υπόψη το πρώτο φώνημα, μαθαίνουν και ζωγραφίζουν αινίγματα, ζωγραφίζουν παλιά επαγγέλματα αναπτύσσοντας ταυτόχρονα προμαθηματικές έννοιες, όταν καλούνται π.χ. να μετρήσουν πόσους κουβάδες έχει γεμίσει ο νερουλάς, φτιάχνουν πίνακες διπλής εισόδου με τα επαγγέλματα και τα ονόματά τους, λύνουν κρυπτόλεξα και σταυρόλεξα, αντιστοιχούν κάθε επάγγελμα με τα εργαλεία του.

·         Ιστορίες –παραμύθια: Τα παιδιά ζωγραφίζουν παραμύθια όπως: Τα καινούρια ρούχα του αυτοκράτορα, η Νυφίτσα (παραδοσιακός μύθος με τη Νυφίτσα που υπήρξε μια αδικημένη υφάντρα), παραδοσιακό παραμύθι για το χρόνο και τους δώδεκα μήνες, Σοκολάκης και Ζαχαρούλα Τρυποδόντη.
  
·         Τραγούδια: Τα παιδιά χορεύουν και ζωγραφίζουν ύστερα τα τραγούδια: Ο γάιδαρος, η γίδα (Καψάσκη), ο αργαλειός (Κώστας Μουντάκης).

·         Μυθολογία: Τα παιδιά ζωγραφίζουν τα επαγγέλματα των θεών  Ερμή (ταχυδρόμος), Δήμητρας (γεωργός), Ηφαίστου (σιδεράς).


 ·         Επισκέψεις:  Επισκεφτήκαμε τον οδοντίατρο του χωριού, αφού είχαμε από πριν καταγράψει τις ερωτήσεις των παιδιών προς αυτόν και μετά το πέρας της επίσκεψης, τα παιδιά ζωγράφισαν τις εντυπώσεις τους. Επισκέφτηκε, επίσης, το νηπιαγωγείο μας μια γιαγιά, όπου έδειξε στα παιδιά πώς ήταν η ρόκα, έπλεξε και κέντησε μαζί τους, έπλασαν ζυμάρι με τον πλάστη, δοκίμασαν παραδοσιακά γλυκά και μαρμελάδες από φρούτα που παράγει το χωριό τους, όπως επίσης και παραδοσιακές πίτες (Κοσμιρή). Ακόμη, στα πλαίσια του project τα παιδιά παρακολούθησαν την παιδική θεατρική παράσταση ‘ Τα καινούρια ρούχα του Αυτοκράτορα’.





  




·         Παιχνίδια: Τα παιδιά έπαιξαν παραδοσιακά παιχνίδια, όπως η Μέλισσα, η Μπερλίνα, Ένα λεπτό Κρεμμύδι, η Τυφλόμυγα.


  




Δ’ ΦΑΣΗ: ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗΣ

  Στη φάση αυτή έγινε η γιορτή λήξης του παρόντος Προγράμματος.  Έγινε μια συνάντηση με τους γονείς, όπου ενημερώθηκαν για τις φάσεις του προγράμματος και για τις δραστηριότητες στις οποίες συμμετείχαν τα παιδιά τους. Συζητήθηκε το πόσο σημαντικό είναι να στηρίζουν με τη βοήθειά τους και με την ενεργό συμμετοχή τους τέτοιου είδους δράσεις. Επίσης, έγινε μια έκθεση με τις κατασκευές των παιδιών και με ενδεικτικά φύλλα εργασίας που τους δόθηκαν αναφορικά με το project. Τέλος, έγινε απονομή αναμνηστικών βραβείων για τη συμμετοχή των παιδιών στο project, όπως επίσης μοιράστηκε στους γονείς ένα σχετικό cd, όπου περιγράφονταν οι δράσεις των παιδιών με τις αντίστοιχες φωτογραφίες.



Ε’ ΦΑΣΗ: ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ

   • Αυτοαξιολόγηση  εκπαιδευτικού.
   • Αξιολόγηση του προγράμματος σε όλες τις φάσεις του.
   • Αξιολόγηση του προγράμματος από τα ίδια τα νήπια με ίδια φύλλα εργασίας που δόθηκαν στην αρχή και στο τέλος, με καταγραφή των απαντήσεών τους για το τι έμαθαν και το πώς ένιωσαν καθόλη τη διάρκεια της συμμετοχή τους σε αυτό. Η αξιολόγηση, επίσης, έγινε και από τους ίδιους τους γονείς στη φάση της παρουσίασης του project.